آیا پست کارآیی خود را از دست می دهد؟


 آیا پست کارآیی خود را از دست می دهد؟ - تصویر 1

آمدن تلویزیون موجب شد که همه تصور کنند رادیو کارآیی خود را از دست می دهد و به تدریج به تاریخ خواهد پیوست، اما تجربه تاریخی نشان می دهد که رسانه گرم رادیو همچنان شنوندگان خود را دارد و با تکنولوژی های روز خود را هم گام می کند. این روزها طرفداران رادیوهای اینترنتی هر روز بیشتر می شود.

 

 

این موج پس از به وجود آمدن خبرگزاری های آنلاین و سایت های خبری نیز ایجاد شد، بسیاری بر این عقیده بوده و هستند که عمر روزنامه به سرآمده و هر روز علاقه به مطالعه کاغذی کاهش می یابد. وقتی می توان خبرها را آنلاین و در لحظه خواند. انتظار ۲۴ ساعته برای انتشار خبر بی دلیل است، با این وجود هنوز روزنامه های کاغذی منتشر می شوند و سعی دارند با ایجاد تغییراتی خود را با آخرین تکنولوژی های روز هماهنگ کنند تا جایی که مردم نیاز به خواندن روزنامه را همچنان حس کنند.

 

ورود فناوری های جدید با کاربردهایی مانند ایمیل و پیامک نیز این تصور را ایجاد کرد که دیگر نامه و پست کارآیی نخواهند داشت. آیا زمان آن رسیده است که صندوق های پستی از سطح شهر جمع شوند؟

 

 

● آیا پست کارآیی خود را از دست می دهد؟

 

نامه روزگاری ارزان ترین وسیله برای خبرگیری و خبررسانی بود، زمانی که برای گرفتن یک خط تلفن از مخابرات باید سال ها منتظر می ماندیم، نامه بهترین وسیله برای خبررسانی و حتی تبریک بود، سال نو با کارت های پستالی که دوستان و آشنایان از طریق پست برای یکدیگر ارسال می کردند نو می شد و تنهایی مادران به جبهه رفته فرزندانشان تنها با نامه پر می شد. در همان دوران بود که صندوق پستی پل ارتباطی میان شهروندان و شرکت پست بود. صندوقی زرد رنگ که روزانه صدها نامه به امید خبرگیری از دوستان و آشنایان به آن سرازیر می شد.

 

صندوق های پست روزی پل ارتباطی میان شهروندان و شرکت پست بود، اما این روزها دیگر چندان به چشم نمی خورند جز مقابل در دفاتر پستی! آیا این بدان معنا است که علاقه به ارسال نامه و خبرگیری از طریق نامه کاهش یافته است؟ آیا ایمیل جایگزین نامه شده است؟

 

 

اگر روزی فقط نامه وسیله ارتباطی ارزان و سریعی بود امروز اینترنت و تلفن جایگزین آن شده است، صندوق های پست تبدیل به صندوق های مجازی روی صفحه های کامپیوتر شده است که هر کس با یک نام کاربری و رمز می تواند نامه را ارسال کند. هر چند صندوق های پست هر روز کم تر از روز دیگر به چشم می خورد اما آمار شرکت پست نشان می دهد که تعداد این صندوق ها از اوایل دهه ۸۰ کاهش نیافته است. از سال ۸۰ که صندوق های پست دوباره ساماندهی شدند، تعداد صندوق های پست تغییری نکرده است، هم اکنون ۱۹ هزار و ۲۶۸ صندوق پستی در کل کشور نصب است که از این تعداد دو هزار و ۷۳۲ صندوق در تهران نصب شده اند.

 

ترافیک کلی مرسولات پستی ۸۱۴ میلیون و ۶۲۷ هزار و ۶۶۱ عدد در سال گذشته بود که از این میان پاکت های نامه ۵/۶۴ درصد از مرسولات پستی را شامل می شوند. یعنی بخش اعظمی از ترافیک پستی به نامه ها اختصاص دارد. اما مشکل اینجاست که بسیاری از نامه ها از طریق پست ارسال نمی شود و شرکت ها خود اقدام به ارسال نامه های ش��ن می کنند.

 

 

در حالی ارسال نامه های پستی رو به فزونی است که صندوق های پستی از این چرخه بی نصیب هستند. درنتیجه باوجود کاهش محسوس نامه نگاری برای ارتباطات میان فردی و خصوصی افراد برای مسافت های کوتاه و نزدیک نمی توان قضاوت کرد، از حجم مراسلات و نامه نگاری ها هم کاسته شده و نامه نگاری سال های آخر عمرش را سپری می کند.

 

مهم ترین عامل ادامه حیات نامه و نامه نگاری نیز، جایگزینی خدمات ارایه شده توسط شرکت پست است. به این معنی که حجم بسیار بالای مکاتبات اداری در گذشته به صورت حضوری صورت می گرفت، اکنون شرکت پست مجری انجام آنها شده است. خدماتی همچون توزیع کارت سوخت، سهام عدالت، کالابرگ نفت، گذرنامه، گواهینامه، کارت پایان خدمت و بسیاری دیگر از جمله خدماتی. از طرف دیگر با راه اندازی سرویس هایی مانند خرید اینترنتی باید گفت، حجم مراسلات پست کمتر نشده بیشتر هم شده است. اما نمی توان این نکته را هم نادیده گرفت، در هیچ یک از این خدمات صندوق های پست نقشی ندارند. در واقع روند فعالیت های شرکت پست آگاهانه یا ناآگاهانه به سمت بیکار شدن صندوق های پست حرکت می کند.

 

 

با همه این تفاصیل ممکن است با پیشرفت تکنولوژی و سرعت بالایش پست کردن نامه کاری زمان گیری باشد. اما هنوز اشیا را نمی شود دانلود کرد و این یعنی اگرچه صندوق های پست احتمالا به تاریخ می پیوندند اما اداره پست به این زودی ها قابل حذف شدن نیست.

 

● ادامه حیات در کنار رقیبان سرسخت

این روز ها دیگر برای خبر گرفتن از حال و احوال دوست و آشنا نامه نگاری نمی کنند. تلفن مسیرها را بسیار نزدیک کرده است. در واقع تلفن یکی از آن وسایل ارتباط میان فردی است که توانسته به راحتی جای نامه نگاری برای مسافت های کوتاه را بگیرد. آنچنان که ضریب نفوذ تلفن ثابت در سال ۸۹ به ۰۵/۳۴ درصد رسید که نسبت به سال قبل، رشدی معادل ۷۷/۰ درصد داشت.

 

 

در این میان پیامک نیز رقیب تلفن و نامه شده است و بسیاری به جای مکالمه چند دقیقه ای و یا به جای ارسال پیام تبریک از طریق پست از پیامک استفاده می کنند اثبات کننده این امر رکورد شکنی تعداد پیامک های ارسالی در روزهای آغازین سال است. یک میلیارد و ۶۲۶ میلیون و ۵۴۷ هزار و ۷۵۰، تعداد پیامک های عیدانه ای بود که تنها در پنج روز نخست سال جاری ارسال شد، این رقم دوبرابر تعداد پیام های کوتاهی بود که در زمان مشابه سال گذشته ارسال شده بود.

 

رقیب دیگر نامه نگاری بی شک ایمیل و چت است که با گسترش نفوذ اینترنت در دنیا، علاوه بر نامه های شخصی بخش اعظمی از چرخه نامه نگاری های اداری را نیز در اختیار گرفته است. به تازگی پایگاه اینترنتی «داده ها و آمار اینترنت» که در آمریکا مستقر است، لیستی از تعداد کاربران اینترنتی دنیا منتشر کرده و ایران را در رده سیزدهم این جدول قرار داده است. در آمار سازمان داده ها و آمار اینترنت، ذکر شده ایران با داشتن ۳۳ میلیون و ۲۰۰ هزار کاربر که معادل ۴۳ درصد جمعیت ۷۷ میلیونی ایران است، مقام سیزدهم تعداد کاربران اینترنتی جهان را به خود اختصاص داده اند و در زمره ۲۰ کشوری است که کاربران اینترنتی زیادی دارد.

 

 

با یک حساب سرانگشتی می توان نتیجه گرفت، ایرانی ها به طور تقریبی حداقل ۳۳ میلیون آدرس الکترونیکی را به خود اختصاص داده اند و این یعنی ۴۳ درصد جمعیت ایران حداقل قسمتی از فعالیت ها و تبادل نظر و اطلاع گیری های شان را از این طریق انجام می دهند.

 

● ترافیک های سنگین پستی

پس از پایان جنگ مدتی ارسال مرسولات پستی کاهش یافت به گونه ای که در دهه ۷۰ شرکت پست با کاهش چشم گیر ارسال مرسولات پستی مواجه بود اما با ظهور دولت الکترونیکی از اوایل دهه ۸۰ وضعیت پست نیز تغییر کرد، هرچند دیگر مردم چندان نیازی به نامه نگاری نداشتند و می توانستند با کمترین هزینه و خیلی سریع با یکدیگر ارتباط برقرار کنند اما باید واسطی میان دولت و مردم انتخاب می شد که پست بهتری واسط بود.

 

 

تقریبا در سال های ۸۴ و ۸۵، برای توزیع کالابرگ ترافیک مرسولات تمامی رکوردهای گذشته را شکست و به یک میلیارد و ۱۰۰ مرسوله در سال رسید. رکوردی که حتی در سال گذشته با وجود حجم بالای ارسال مرسولات و قراردادهایی که شرکت پست با دستگاه ها و ارگان های مختلف منعقد کرده است و راه اندازی سرویس خرید اینترنتی، شکسته نشد. در طی سال نیز در دوره های مشخصی ترافیک مرسولات دستخوش تغییرات صعودی می شود. زمان اعلام نتایج کنکور یکی از این دوره ها است.

 

این روزها با اعلام اینترنتی نتایج دیگر شاهد صف های طولانی در برابر کیوسک های روزنامه فروشی نیستیم، اما این نکته نیز قابل چشم پوشی نیست، اکثر شرکت کنندگانی که در کنکور پیروز می شوند تمایل دارند، سندی از پیروزی شان را در منزل بایگانی کنند و خواهان خرید روزنامه هستند. در این صورت می توان گفت دیگر وظیفه پست ارسال نامه و خبررسانی محض نیست، بلکه وظیفه اش تسهیل خدمات رسانی دولت به شهروندان است و حلقه واسط دولت الکترونیکی.

کلمات کلیدی :
نظرات بییندگان :

بهترین مشاغل و خدمات شهر خود را ، در سایت نشونه پیدا کنید.

مشاهده سایت نشونه